"АРОЛ НАШ ГРАФ РУМЯНЦАЎ..."
###
А быў у Мікалая Пятровіча клясны гурток навукоўцаў гісторыкаў і
археографаў. І закарцела раз журналісту і белетрысту Фадзею Булгарыну
ўступіць у яго. Прыйшоў ён да графа на аўдыенцыю і кажа:
– Вазьмі мяне, Румянцаў, у свой "Румянцаўскі гурток".
– Соль табе ў вочы, Булгарын! Ці ты хочаш, каб мяне гамельчукі
асьмяялі? Прыедзь да нас на траецкі кірмаш, дык пачуеш, што за вясёлаю
бяседай чытаюцца ўрывачкі з паэмы, дзе ты імкнешся на Парнас - сівы,
кароткі, тоўсты, як чурбан, плюгавы, дужа некрасівы, крычыш, як ашалелы
пан.
– А сам ты хіба мальчык із "Плэйбоя"? - пакрыўдзіўся Булгарын і пайшоў у сьлязох прочкі.
Крыўда
была такая вялікая, што нават значна пазьней, зьдзяйсьняючы падарожжа з
Дэрпта ў Беларусь і назад, спадар Фадзей наўмысна не даехаў да Гомеля.
###Адным з удзельнікаў "Румянцаўскага гуртка" быў
сьвятар і навуковец Іван Грыгаровіч, які пасьля штудыяў у Піцярборку
прыахвоціўся найбольш да гісторыі і філялёгіі. Некаторы час ён жыў і
працаваў у Гомелі пад патранажам Мікалая Пятровіча. Дык вось аднойчы
паклікаў Румянцаў свайго пратэжэ ў кабінэт:
– Слухай, Янка, задзяўбемся мы чакаць гэтага беларускага
нацыянальнага адраджэньня. Дык жа не дуры сракі і проста зараз сядай за
складаньня беларускага слоўніка. Толькі глядзі, каб ніякай
"наркамаўкі". Бяры за аснову граматыку Тарашкевіча.
– А хто надрукуе Скарына ці Логвінаў?
– Там разьбярэмся. Калі што ня так, дык на
knihi.com разьмесьцім.
###Аднойчы духоўнаму бацьку філяматаў і філярэтаў
гісторыку Яўхіму Лялевелю на электронную скрыню прыйшоў ліст:
"Родненькі Хомка, віншую цябе з Днём Волі. П'ём зь сябрукамі пярцовачку
пад барбекю (глядзі далучаны файл). Падкажы які тост. Заўсягды твой –
Мікола Румянцаў". "За вольнасьць вашу і нашу!" – прыйшоў неўзабаве
адказ.
###Мікола Румянцаў шмат бываў у заходніх краінах. На
ляйпцыгскім кніжным кірмашы ён пазнаёміўся з ірлядзкай пісьменьніцай
Джуліяй Парсанс і запрасіў наведаць свой узорна капіталістычны
Гомельскі маёнтак. У Гомелі іншаземку ўразіла не тэлевежа ці абноўлены
будынак гарвыканкама, а фэрма, дзе гадаваліся найлепшых пародаў авечкі.
Прабавіўшы ў атачэньні графа і авечак колькі тыдняў, узрушаная
вэгетарыянка зьехала дамоўкі ды неўзабаве нашрайбала знакамітае
"Маўчаньне ягнят".
###Неяк Мікалай Пятровіч шпацыправаў па Гомелю і ўчуў
прыемны салодкі пах. Нюх прывёў яго ў хаціну, дзе жанчына частавала
сваіх дзетак варэнікамі - акурат даядалі апошні. Засмучаны граф
пажаліўся:
– А я так хацеў гэту смачнату пакаштаваць.
– Дык я для вас, таварыш начальнік, уміг прыгатую, - азвалася гаспадыня. - Нават на малацэ спару.
– Спар так, як і сваім малым, - папрасіў Румянцаў.
Ад той пары у Гомелі зьявілася свая салодкая фабрыка "Спартак".
### Калі ў Віскулях усё было гатова да падпісаньня
знакамітага Белавескага пагадненьня, выявілася, што Ельцын зь лішкам
перабраў буракоўкі і спаў, як пшаніцу прадаўшы. Колькі Шушкевіч з
Краўчуком ні спрабавалі абудзіць расейскага дэмакрата, нічога, што б не
парушала дыпляматычны пратакол прыдумаць не маглі. А тут акурат
Румянцаў з шоп-туру па Польшчы вяртаўся. Шушкевіч растлумачыў яму ўсю
наяўную бяду. Пачухаў граф троху галаву, узяў свой "паркер" ды паставіў
згодны росчырк пад гістарычным дакумэнтам: "Сэсэсэру не бываці!".
###Выйшаў аднойчы Мікалай Пятровіч на бераг Сажа.
Бачыць дзеўчына з плэерам, у скураны строй прыкінутая, на беражку
гранітным сядзіць ды песьню пра зялёныя канапелечкі расьпяваець. А
прычоска ў яе была проста, як на карцінках з тоўстых кніжак пра
індзейцаў іракезаў, дый жалезьзя на твары ўсякага многа было. Але
Румянцаў не спужаўся, падкраўся да дзеўкі ды крыкнуў на вушка:
– Адкуль будзеш, беларусачка?
– З гомельскага анэграўнда, – адказала тая, і бультых у рэчку.
Колькі граф не чакаў, так яна і ня вынырнула.
З тых часоў у Гомелі хіба толькі лянівы не шукае падзямельляў.
2003 г.